უცხოურმა კლიენტმა ჰონორარიდან გადასახადი დაგიკავათ, იმავე შემოსავალს კი საქართველოშიც აცხადებთ. ან პირიქით: ქართული კომპანია დივიდენდზე 5%-ს იკავებს, უცხოელი აქციონერის ქვეყანა კი იმავე თანხაზე თავის წილს ითხოვს. არც ერთი საგადასახადო ორგანო არ გეტყვით, რომელს აქვს უფრო ძლიერი პრეტენზია. ამ კითხვას ორმაგი დაბეგვრის ხელშეკრულებები წყვეტს, მაგრამ მხოლოდ მაშინ, თუ ვინმე სწორ ფორმას სწორი ცნობით წარადგენს. ქვემოთ ის წერია, რას ფარავს ეს ქსელი, რას ტოვებს გარეთ და როგორ მოვითხოვოთ შეღავათი საქართველოს მხარეს.
რას წყვეტს ხელშეკრულება სინამდვილეში
ერთსა და იმავე შემოსავალზე ორ ქვეყანას ერთდროულად შეიძლება ჰქონდეს კანონიერი პრეტენზია, თითოეულს თავისი შიდა კანონმდებლობით. ხელშეკრულება არც ერთს არ აუქმებს. ის მათ ანაწილებს.
საქართველოს საგადასახადო კოდექსის მე-2 მუხლის მე-7 ნაწილი ამბობს, რომ პარლამენტის რატიფიცირებულ და ძალაში მყოფ საერთაშორისო საგადასახადო ხელშეკრულებას კოდექსზე უპირატესობა აქვს. სადაც კოდექსი და ხელშეკრულება ერთმანეთს ეწინააღმდეგება, ხელშეკრულება იმარჯვებს.
ამის გარდა ხელშეკრულება ოთხ საქმეს აკეთებს. პირველი, ის წყვეტს დავას, როცა ორივე ქვეყანა თქვენ რეზიდენტად მიგიჩნევთ, და თანმიმდევრობა ფიქსირებულია: მუდმივი საცხოვრებელი, სასიცოცხლო ინტერესების ცენტრი, ჩვეული საცხოვრებელი, მოქალაქეობა, ბოლოს კი ორი საგადასახადო ორგანოს მოლაპარაკება. მეორე, ის ზღუდავს, რისი დაკავებაც შეუძლია წყაროს ქვეყანას. მესამე, ის რეზიდენტობის ქვეყანას ავალდებულებს დანარჩენი ჩათვლით ან გათავისუფლებით დაფაროს. მეოთხე, ის ხსნის ურთიერთშეთანხმების პროცედურას, როცა პირველი სამი ვერ იმუშავებს.
საქართველოს ხელშეკრულებების ქსელი და მისი ხარვეზები
ავტორიტეტულ სიას ფინანსთა სამინისტრო აქვეყნებს. მის ორმაგი დაბეგვრის გვერდზე წერია, რომ ორმაგი დაბეგვრის თავიდან აცილებისა და გადასახადებისგან თავის არიდების აღკვეთის შესახებ 58 ხელშეკრულება ამჟამად ძალაშია, ტექსტები კი OECD-ის მოდელურ საგადასახადო კონვენციას ეყრდნობა.
დაფარვა ღრმაა ევროპაში, ყოფილ საბჭოთა ქვეყნებში, სპარსეთის ყურის ქვეყნებსა და აზიის უმეტეს ნაწილში. ხარვეზები უფრო მნიშვნელოვანია, რადგან სწორედ იმ ქვეყნებზე ხვდება, საიდანაც ქართული ბიზნესი შემოსავალს ყველაზე ხშირად იღებს.
| მეორე ქვეყანა | ხელშეკრულება საქართველოსთან | რას ნიშნავს ეს პრაქტიკაში |
|---|---|---|
| გაერთიანებული სამეფო | დიახ, ძალაშია 2005 წლიდან, მოგვიანებით MLI-ით შეიცვალა | რეზიდენტობის დავის გადაწყვეტა და შემცირებული დაბეგვრა წყაროსთან |
| გერმანია, საფრანგეთი, ნიდერლანდები და დანარჩენი ევროკავშირი | დიახ | სრული დაცვა, მუხლობრივად |
| არაბთა გაერთიანებული საემიროები, კატარი, საუდის არაბეთი, ბაჰრეინი, ქუვეითი | დიახ | გამოსადეგი, როცა ქართული კომპანიის მფლობელი სპარსეთის ყურის რეზიდენტია |
| აშშ | არა | ხელშეკრულების ნაცვლად რჩება შიდა შეღავათი, მაგალითად უცხოეთში გადახდილის ჩათვლა |
| კანადა | არა | არც რეზიდენტობის დავის გადაწყვეტა, არც შეზღუდული დაკავება, არც ურთიერთშეთანხმება |
| ავსტრალია | არა | იგივე მდგომარეობა, რაც კანადასთან |
| რუსეთი | ძალაში ხელშეკრულება არ არის | ყველაფერს ორივე მხარის შიდა კანონმდებლობა წყვეტს |
დაგეგმვამდე სია შეამოწმეთ. ხელმოწერილი ხელშეკრულება ჯერ არ არის მოქმედი ხელშეკრულება.
ქართული მხარე ისედაც იაფია
აქ გზამკვლევების უმეტესობა პირიქით წერს. საქართველოში წყაროსთან დაკავების განაკვეთები დაბალია, ამიტომ ხელშეკრულებით დადგენილი ზღვარი ქართულ მხარეს ხშირად არაფერს ცვლის. სარგებელი საზღვრის მეორე მხარესაა.
| გადახდა არარეზიდენტზე | ქართული შიდა განაკვეთი | კოდექსის საფუძველი |
|---|---|---|
| დივიდენდები | 5% | მუხლი 130(1) |
| პროცენტები | 5% | მუხლი 131(1) |
| როიალტი | 5% | მუხლი 134(1)(ბ¹) |
| საერთაშორისო გადაზიდვისა და კავშირგაბმულობის სერვისები | 10% | მუხლი 134(1)(გ) |
| ნავთობისა და გაზის სუბკონტრაქტორები | 4% | მუხლი 134(1)(დ) |
| ქართული წყაროდან მიღებული სხვა შემოსავალი, სერვისების საფასურის უმეტესობის ჩათვლით | 10% | მუხლი 134(1)(ე) |
| ხელფასი | 20% | მუხლი 134(1)(ვ) და მუხლი 81 |
| პროცენტი, როიალტი ან სხვა თანხა შეღავათიანი დაბეგვრის ქვეყანაში მყოფ პირზე | 15% | მუხლი 134(1¹) |
კოდექსში განაკვეთები იცვლება. ხელშეკრულების ფასის დათვლამდე მოქმედი ციფრი დააზუსტეთ.
თუ ხელშეკრულება წყაროს ქვეყანას დივიდენდზე 10%-მდე დაბეგვრის უფლებას აძლევს, საქართველო კი 5%-ს იღებს, გადაიხდით 5%-ს. ხელშეკრულება შიდა განაკვეთს ზედა ზღვარს უდებს. ის მას არასდროს ზრდის და არასდროს ქმნის გადასახადს, რომელსაც კოდექსი არ ითვალისწინებს.
ქართული კომპანიისთვის ხელშეკრულება სწორედ ქართული წყაროდან მიღებულ სხვა შემოსავალზე დარიცხულ 10%-ზე ამართლებს. უცხოელ კონტრაქტორს რომ უხდით, თქვენ საგადასახადო აგენტი ხართ და დაკავების ვალდებულება გაქვთ. სამეწარმეო მოგების შესაბამისი მუხლი ამ ვალდებულებას ხსნის, თუ კონტრაქტორს აქ მუდმივი დაწესებულება არ აქვს და საბუთი გადახდამდე უკვე გაქვთ.
შეღავათს ოთხი ფორმა ითხოვს
საგადასახადო კოდექსის 125-ე მუხლი პროცედურის დადგენას ფინანსთა მინისტრს ავალებს, მოქმედი წესები კი 2011 წლის 28 დეკემბრის N633 ბრძანებაშია, რომელსაც შემოსავლების სამსახური ინგლისურადაც აქვეყნებს. ბრძანება ოთხ დანომრილ ფორმას ამტკიცებს, და ხელშეკრულებასთან დაკავშირებული თითქმის ყველა პრობლემა, რასაც ვხვდებით, ერთი წარუდგენელი ფორმიდან მოდის.
| ფორმა | ვინ წარადგენს | რას აკეთებს | ვადა |
|---|---|---|---|
| N1 | ქართული გადამხდელი, საგადასახადო აგენტის სახით | აცხადებს წყაროსთან გამოყენებულ გათავისუფლებას ან შემცირებულ განაკვეთს | მომდევნო წლის 1 აპრილამდე |
| N2 | არარეზიდენტი, რომელსაც მეტი დაუკავეს | აცხადებს საქართველოში დაკავებულ გადასახადს და ითხოვს დაბრუნებას | კოდექსით დადგენილ ვადებში |
| N3 | არარეზიდენტი მიმღები | ითხოვს ცნობას საქართველოში გადახდილ გადასახადზე, საზღვარგარეთ გამოსაყენებლად | მოთხოვნისას |
| N4 | საქართველოს რეზიდენტი | ითხოვს რეზიდენტობის ცნობას | მოთხოვნისას, ყოველ საგადასახადო წელზე |
სამ დეტალს აქვს მნიშვნელობა. საგადასახადო ორგანო წერილობით პასუხს 30 კალენდარულ დღეში იძლევა, ხოლო თუ განაცხადში შეცდომებია, შესწორებისთვის კიდევ 30 დღემდე ვადას გიწერთ. ფორმებს ავსებენ ქართულად ან ინგლისურად, მესამე ენას კი ნოტარიული ქართული თარგმანი სჭირდება. უცხოური ვალუტა ლარში გადადის საქართველოს ეროვნული ბანკის კურსით გადახდის დღეს.
წესებში წერია, რომ უცხო ქვეყნის კომპეტენტური ორგანოს გაცემულ რეზიდენტობის ცნობას აპოსტილი ან ლეგალიზაცია არ სჭირდება. სამაგიეროდ, როცა N1 ან N2 ფორმას ერთვის, დამოწმებული ქართული თარგმანი მაინც სჭირდება. დრო თარჯიმანზე გათვალეთ და არა საელჩოზე.
ყველაფერი ცნობაზე დგას
ხელშეკრულება უსარგებლოა, სანამ არ დაადასტურებთ, რომელი ქვეყნის რეზიდენტი ხართ. საქართველოს რეზიდენტი ამ დადასტურებას N4 ფორმით იღებს: შემოსავლების სამსახური რეზიდენტობას მითითებულ პერიოდზე ადასტურებს. ცნობა ყოველ საგადასახადო წელზე ცალკე გამოიცემა, ამიტომ სამ წელს სამი ცნობა სჭირდება.
ცნობის მიღება გულისხმობს, რომ კრიტერიუმებს აკმაყოფილებთ, ეს კი ცალკე საკითხია. დღეების ათვლა, გამონაკლისები და მაღალშემოსავლიანი განმცხადებლის გზა ჩვენს გზამკვლევშია საგადასახადო რეზიდენტობის წესებზე.
შეღავათი საპირისპირო მიმართულებითაც მოქმედებს. არარეზიდენტი, რომელიც შემცირებულ ქართულ განაკვეთს ითხოვს, თქვენს კომპანიას თავისი ქვეყნის ორგანოს გაცემულ ცნობას აძლევს, თქვენ კი მას N1 ფორმას ურთავთ. ცნობა არ არის, შემცირებული განაკვეთიც არ არის, რისკი კი საგადასახადო აგენტს რჩება.
თბილისში მომუშავე საგადასახადო კონსულტანტები გამოვიკვლიეთ და დავრანჟირეთ ისინი, ვისთვისაც ფულის გადახდა ღირს. დამოუკიდებელი კვლევა, კვარტალური გადამოწმება, უფასო წაკითხვა.
რანჟირებული სიის ნახვა
ოთხი ადგილი, სადაც შეღავათი ტყდება
განაწილებულ მოგებაზე გადასახადი საზღვარგარეთ ყოველთვის არ ჩაითვლება
საქართველო კომპანიის მოგებას 98-ე მუხლით 15%-ით ბეგრავს, მაგრამ მხოლოდ განაწილებისას და არა დარიცხვისას. უცხოელი აქციონერები ვარაუდობენ, რომ ეს გადასახადი მათ ქვეყანაში ჩათვლის სახით მიჰყვება. ხშირად არ მიჰყვება.
ქართული ხელშეკრულებების დიდი ნაწილი OECD-ის მოდელის ფორმულირებას იმეორებს: რეზიდენტობის ქვეყანა დივიდენდზე დაკავებულ გადასახადს ჩაითვლის, მაგრამ პირდაპირ გამორიცხავს იმ მოგებაზე გადასახდელ გადასახადს, რომლიდანაც ეს დივიდენდი გაიცა. გაერთიანებულ სამეფოსთან ხელშეკრულება ზუსტად ასეა დაწერილი. სიტყვასიტყვითი წაკითხვით აქციონერი ჩაითვლის 5%-ს და მის ქვეშ მდგარ 15%-ს არა. დიდი განაწილების გამოცხადებამდე ეს გათვალეთ.
ბევრ ხელშეკრულებას ახლა ბოროტად გამოყენების საწინააღმდეგო ტესტი აქვს
საქართველო OECD-ის მრავალმხრივი ინსტრუმენტის მხარეა, რომელიც მოცულ ხელშეკრულებებს ხელახალი მოლაპარაკების გარეშე გადაწერს. გაერთიანებული სამეფოს შემთხვევა თავად ბრიტანეთის მთავრობის საქართველოს საგადასახადო ხელშეკრულებების გვერდზეა აღწერილი: წყაროსთან დაკავებულ გადასახადებზე ცვლილებები 2020 წლის 1 იანვრიდან ამოქმედდა.
ერთი ცვლილება ძირითადი მიზნის ტესტია. სარგებელს არ მოგცემენ, თუ მისი მიღება იყო გარიგების ერთი ძირითადი მიზანი, გარდა იმ შემთხვევისა, როცა სარგებლის მიცემა ხელშეკრულების არსსა და მიზანს შეესაბამება. სქემა, რომელიც მხოლოდ განაკვეთის მისაღწევად აეწყო, ამ წინადადებას ვერ უძლებს.
ხელშეკრულება ფარავს შემოსავალსა და კაპიტალს, დღგ-ს არა
მოცული გადასახადების მუხლი ჩამოთვლის მოგების გადასახადს, საშემოსავლო გადასახადს და ქონების გადასახადებს. დღგ მის გარეთაა. ვერც ხელშეკრულება და ვერც რეზიდენტობის ცნობა გადაგარჩენთ დღგ-ს რეგისტრაციისგან ან შემოტანილ სერვისებზე უკუდაბეგვრისგან.
ხელშეკრულება მუდმივ დაწესებულებას არ აუქმებს
თუ უცხოურ კომპანიას საქართველოში საქმიანობის ფიქსირებული ადგილი აქვს, ხელშეკრულება ადასტურებს, რომ საქართველოს ამ ადგილს მიკუთვნებული მოგების დაბეგვრის უფლება აქვს. ეს ხელშეკრულების ჩვეულებრივი მუშაობაა და არა ხარვეზი. სუბიექტი თავიდანვე სწორად აეწყოს: ეს საუბარია კომპანიის რეგისტრაციის სპეციალისტებთან თბილისში და არა შესწორება ორი წლის შემდეგ.
რას ნიშნავს ეს ხშირ შემთხვევებში
ფრილანსერი მცირე ბიზნესის სტატუსით (1%) კოდექსის საშემოსავლო ნაწილით იბეგრება, ამიტომ ეს გადასახადი ტიპური ხელშეკრულების მოქმედების ფარგლებშია. სხვა კითხვაა, ჩაითვლის თუ არა უცხოური ორგანო ბრუნვაზე დარიცხულ გადასახადს თავის საშემოსავლო გადასახადში. დაყრდნობამდე ამაზე წერილობითი პასუხი აიღეთ.
შპს-ის მფლობელმა, რომელიც მოგებას ანაწილებს, დივიდენდის მუხლი და ორმაგი დაბეგვრის აღმოფხვრის მუხლი ერთად უნდა წაიკითხოს. ქართულ ნახევარს ჩვენი მოგებისა და დივიდენდის გადასახადის ანალიზი ფარავს.
კომპანიას, რომელიც უცხოურ მიმწოდებლებს უხდის, N1 ფორმის დისციპლინა თვის ბოლოს რუტინაში სჭირდება. ეს ბუღალტრების ჩვეულებრივი სამუშაოა და მარტში მისი აღდგენა მტკივნეულია. თუ პოზიცია სადავოა, წერილობითი დასკვნა აიღეთ საგადასახადო კონსულტანტისგან თბილისში. თუ უცხოელ პარტნიორს ან თანამშრომელს საქართველოში ბინადრობა სჭირდება, ეს საკითხი პარალელურად აწარმოეთ მიგრაციის ადვოკატებთან.
მთავარი დასკვნები
- ფინანსთა სამინისტროს მონაცემებით საქართველოს 58 ორმაგი დაბეგვრის ხელშეკრულება აქვს ძალაში, ყველა OECD-ის მოდელზე აწყობილი.
- საგადასახადო კოდექსის მე-2 მუხლის მე-7 ნაწილი რატიფიცირებულ ხელშეკრულებას კოდექსზე ზემოთ აყენებს, ამიტომ ხელშეკრულების განაკვეთი შიდა განაკვეთს ჯობნის.
- აშშ-სთან, კანადასთან, ავსტრალიასთან და რუსეთთან ხელშეკრულება არ არსებობს.
- საქართველოში დაკავება ისედაც დაბალია, ამიტომ ხელშეკრულება უფრო მნიშვნელოვანია იმით, რას მოგცემთ მეორე ქვეყანა, ვიდრე იმით, რას იღებს საქართველო.
- შეღავათი N633 ბრძანების ოთხ ფორმაზე დგას: N1 და N4 ქართული მხრიდან, N2 და N3 არარეზიდენტის მხრიდან.
- უცხოურ რეზიდენტობის ცნობას აპოსტილი არ სჭირდება, დამოწმებული ქართული თარგმანი კი სჭირდება.
- განაწილებაზე დარიცხული 15% მოგების გადასახადი აქციონერის დონეზე საზღვარგარეთ შეიძლება არ ჩაითვალოს. კონკრეტული ხელშეკრულება შეამოწმეთ.
ხშირი კითხვები
რა არის ორმაგი დაბეგვრის ხელშეკრულება?
ეს ორმხრივი შეთანხმებაა, რომელიც ერთსა და იმავე შემოსავალზე დაბეგვრის უფლებას ორ ქვეყანას შორის ანაწილებს. გადასახადს არ აუქმებს. ის წყვეტს, რომელი ქვეყანა ბეგრავს პირველი, ზღუდავს, რისი აღებაც შეუძლია წყაროს ქვეყანას, და რეზიდენტობის ქვეყანას ავალდებულებს დანარჩენზე შეღავათი მისცეს. ქართული ხელშეკრულებები OECD-ის მოდელურ საგადასახადო კონვენციას მიჰყვება.
რამდენი ორმაგი დაბეგვრის ხელშეკრულება აქვს საქართველოს?
ფინანსთა სამინისტროს მონაცემებით ამჟამად 58 ხელშეკრულებაა ძალაში. ქსელი ფარავს ევროკავშირის ყველა წევრ ქვეყანას, გაერთიანებულ სამეფოს, თურქეთს, ჩინეთს, ჰონგ კონგს, იაპონიას, სინგაპურს, ინდოეთს და სპარსეთის ყურის ძირითად ქვეყნებს. ნებისმიერ მომენტში კიდევ რამდენიმე ხელმოწერილია ან მოლაპარაკების პროცესშია, ამიტომ სამინისტროს სია შეამოწმეთ და არა ბლოგპოსტი.
აქვს საქართველოს საგადასახადო ხელშეკრულება აშშ-სთან?
არა. აშშ ფინანსთა სამინისტროს ძალაში მყოფი ხელშეკრულებების სიაში არ არის. ეს ეხება ყველას, ვისაც აშშ-იდან შემოსავალი აქვს, და ყველა ქართულ კომპანიას, რომლის მფლობელიც აშშ-ის რეზიდენტია: რეზიდენტობის დავას ხელშეკრულება ვერ გადაწყვეტს, დაკავებას ვერ შეზღუდავს და ურთიერთშეთანხმების პროცედურაც არ არსებობს. რჩება მხოლოდ ორივე ქვეყნის შიდა შეღავათი, მაგალითად უცხოეთში გადახდილი გადასახადის ჩათვლა.
ხელშეკრულების სარგებლისთვის რეზიდენტობის ცნობა მჭირდება?
პრაქტიკაში დიახ. უცხოური გადამხდელი ან საგადასახადო ორგანო ხელშეკრულების განაკვეთს მხოლოდ მაშინ გამოიყენებს, როცა შესაბამის წელზე საქართველოს რეზიდენტობას დაუდასტურებთ. საქართველოს რეზიდენტი განაცხადს N4 ფორმით შეიტანს და შემოსავლების სამსახური რეზიდენტობას მითითებულ პერიოდზე ადასტურებს. ცნობა ერთ საგადასახადო წელზეა, ამიტომ რამდენიმე წლის მოთხოვნას რამდენიმე ცნობა სჭირდება.
ამცირებს ხელშეკრულება დივიდენდზე ქართულ 5%-ს?
ხანდახან, ხშირად კი არაფერს ცვლის. 130-ე მუხლის პირველი ნაწილი შიდა განაკვეთს 5%-ზე ადგენს, ხელშეკრულებების ზღვრების დიდი ნაწილი კი ამ დონეზე ან მის ზემოთაა, ასეთ შემთხვევაში ძალაში შიდა განაკვეთი რჩება. რამდენიმე ხელშეკრულება, მათ შორის გაერთიანებულ სამეფოსთან, კვალიფიციურ დივიდენდს წყაროს ქვეყანაში სრულად ათავისუფლებს.
შეღავათს ვინ ითხოვს, მე თუ ის, ვინც მიხდის?
საქართველოდან გასულ გადახდებზე საგადასახადო აგენტი ქართული გადამხდელია: ის იყენებს შემცირებულ განაკვეთს წყაროსთან და მომდევნო წლის 1 აპრილამდე N1 ფორმით აცხადებს. არარეზიდენტის საქმეა დროულად წარადგინოს ძალაში მყოფი რეზიდენტობის ცნობა. თუ გადამხდელი მაინც სრულად დაიკავებს, დაბრუნებას არარეზიდენტი დაედევნება.
შემიძლია საქართველოში ზედმეტად დაკავებული გადასახადის დაბრუნება?
დიახ. არარეზიდენტი წარადგენს N2 ფორმას, სადაც საქართველოში დაკავებულ გადასახადს აცხადებს და დაბრუნებას ითხოვს, თან რეზიდენტობის ცნობას ურთავს. საგადასახადო ორგანო ნამეტს ცნობით ადასტურებს, დაბრუნება კი კოდექსის ჩვეულებრივი წესებით მიდის. ეს უფრო ნელია, ვიდრე განაკვეთის თავიდანვე სწორად გამოყენება.
მცირე ბიზნესის სტატუსი (1%) ხელშეკრულებით არის დაცული?
90-ე მუხლით დადგენილი 1% კოდექსის საშემოსავლო ნაწილშია, ამიტომ ტიპური ხელშეკრულების მოცული გადასახადების მუხლში ხვდება. სხვა საკითხია, ჩაითვლის თუ არა უცხოური ორგანო ბრუნვაზე დარიცხულ გადასახადს თავის საშემოსავლო გადასახადში, და ეს ქვეყნების მიხედვით განსხვავდება. წერილობითი პოზიცია წინასწარ აიღეთ.
რა მოხდება, თუ ორივე ქვეყანა რეზიდენტად მიმიჩნევს?
წყვეტს ხელშეკრულების თანმიმდევრობა: მუდმივი საცხოვრებელი, სასიცოცხლო ინტერესების ცენტრი, ჩვეული საცხოვრებელი, მოქალაქეობა, ბოლოს კი ორი კომპეტენტური ორგანოს შეთანხმება. ხელშეკრულების მიზნებისთვის მხოლოდ ერთი ქვეყანა იგებს. ხელშეკრულების გარეშე ასეთი მექანიზმი არ არსებობს და ერთსა და იმავე შემოსავალზე ორივე ქვეყნის სრული პრეტენზია შეიძლება დადგეს.
უცხოურ რეზიდენტობის ცნობას აპოსტილი სჭირდება?
არა. N633 ბრძანებით დამტკიცებულ წესებში წერია, რომ უცხო ქვეყნის კომპეტენტური ორგანოს გაცემულ ცნობას აპოსტილი ან ლეგალიზაცია არ სჭირდება. N1 ან N2 ფორმასთან ერთად წარდგენისას მას დამოწმებული ქართული თარგმანი სჭირდება. მოთხოვნები იცვლება, ამიტომ დოკუმენტების კურიერით გაგზავნამდე მოქმედი მდგომარეობა დააზუსტეთ.